Jednym z rodzajów stempli handmade są stemple wycinane / rzeźbione w kawałkach gumy, coś w typie linorytu.

Czego potrzebujemy do wykonania takich stempli?

Bazy (podstawy) czyli kawałka gumy np. gumki do ołówka czy gumy typowo wykorzystywanej do linorytu, narzędzi do wykrawania / wyrzeźbienia stempli czyli narzędzi do linorytu, ołówka, papieru oraz pomysłu na wzór.

P1010932

Czym są narzędzia do linorytu?

Niczym innym jak rylcami do rzeźbienia przystosowanymi do gumy i linoleum, mają różne kształty tnące.

Jak się zabrać do tworzenia stempli z gumy?

Najbardziej proste:

1. w małej i prostej formie
a. skorzystać z ołówka zakończonego gumką i nią stemplować – uzyskamy kółeczka
b. skorzystać z siedmiu ołówków zakończonych gumką, spiętych recepturką – stemplując uzyskamy taki kształt w jaki zepniemy ołówki;
c. wyciąć trójkąt z gumki na zakończeniu ołówka – uzyskamy (przy powtarzalności) girlandę;

2. w większej i równie prostej formie
a. wyciąć proste elementy geometryczne i przykleić do drewnianego bloczka uzyskując wzór;
b. wyciąć elementy geometryczne i bawić się nimi jako łamigłówką tangram – można uzyskać wiele obrazków;
Jak widać w tych przypadkach nie potrzebujemy narzędzi do linorytu, a wystarczy nam jedynie skalpel czy nożyk.

3. stemple rzeźbione – tu zaczyna się zabawa.
Przede wszystkim musimy pamiętać o najważniejszym, czyli że stempel jest odbiciem lustrzanym, więc napisy muszą być wycinane jakby z odbicia lustrzanego, aby na odbitce były poprawnie napisane.

Kolejną sprawą jest to czy chcemy mieć odbitkę typu negatyw (tło) czy pozytyw (kontur) – odbije nam się to co zostawimy podczas wycinania.
Jeśli zadbamy o te szczegóły możemy brać się do pracy:

Krok 1. zaprojektuj swój stempel lub wybierz wzór – narysuj na kartce lub bezpośrednio na gumie;
pamiętaj!
stempel to lustrzane odbicie – ma to znaczenie szczególnie przy literach, liczbach i napisach;
podpowiedź:
– możesz stworzyć sobie inspiracyjną tablicę na pinterest lub folder w komputerze itp.;
– jeśli dopiero zaczynasz, to wybierz łatwiejszy wzór z mniejszą ilością drobnych detali;

P1010933

Krok 2. przenieś wzór na bazę (gumę do linorytu lub gumkę)
podpowiedź:
– możesz to zrobić za pomocą kalki, papieru woskowanego itp.;
– miękkim ołówkiem łatwiej rysować po gumie, a i wzór narysowany na kartce łatwo przetransferować z pomocą kości introligatorskiej,
– aby wzór był widoczny możesz go poprawić permanentnym markerem lub cienkopisem;

P1010934

P1010935

P1010936

P1010937

Krok 3. zacznij od wycinania najwęższym narzędziem – oddziel kontury (to co ma odbijać) od części wycinanych, aby nie zostały uszkodzone podczas dalszego cięcia – większe powierzchnie wycinaj szerszym narzędziem;

pamiętaj!

a. w przypadku negatywu wycina się te części które są kopią (zazwyczaj kontury) – używając do tego odpowiedniej wielkości końcówki tnącej;
b. w przypadku pozytywu wycina się wnętrze stempla;
podpowiedź:
– tnij zawsze od siebie, a nie do siebie;
– zaczynaj zawsze od pracy przy drobnych elementach;
– trzymaj narzędzie pod małym kątem, a łatwiej będzie ci nad nim zapanować;
– nie tnij za głęboko, używaj mniejszego nacisku;
– tnij krótszymi ruchami – lepiej coś poprawić docinając, w myśl zasady: “łatwiej kijek pocieńkować niż go później pogrubasić”;
– aby uzyskać “czyste” krawędzie tnij linie jednym długim ruchem;
– przy manewrach podczas wycinania lepiej obracać bazę / gumę niż narzędzie;

P1010940

P1010946

P1010947

Krok 4. nożykiem, bądź szerszym dłutkiem odetnij to co na zewnątrz wzoru, aby uwypukliły się krawędzie;

P1010942

P1010949

Krok 5. sprawdź jak wychodzi odbitka i dokonaj ewentualnych poprawek i szlifów, aż do zadowolenia z uzyskanej odbitki;

P1010945

P1010952

Krok 6. stempel gotowy do użycia!

P1010953

P1010955

Ważne porady:

* najważniejsze to pamiętać o zachowaniu ostrożności, gdyż narzędzia są ostre – tniemy zawsze od siebie i ręka podtrzymująca blok gumy powinna być za ostrzem;
* zanim zaczniesz pracę sprawdź czy ostra są dobrze osadzone w uchwycie, poprawiaj je co jakiś czas, gdyż podczas pracy może się obluzowywać;
* nie spiesz się – narzędzia są ostre i możesz się skaleczyć, nie wspominając o tym że omsknięcie ręki może zrujnować twoją pracę;
* przed wykonaniem wybranego stempla poćwicz cięcie, aby wyczuć narzędzia i zobaczyć jakie kształty wycinają;
– wypróbuj linie proste i zakrzywione, krótkie i długie, małe ukłucia, kropki, koła, znaki itp.;
– wypróbuj różne kąty cięcia – przechylaj narzędzie na boki;
– eksperymentuj z różnymi narzędziami;
* pracuj przy dobrym oświetleniu, łatwo jest wypatrzyć gdzie należy jeszcze wyciąć gumę;
* poprawienie wzoru permanentnym mazakiem uniemożliwi rozmazywanie się wzoru i łatwiej nam będzie zobaczyć co musimy a czego nie powinniśmy wycinać;
* aby blok się nie przesuwał dobrze jest podłożyć kawałek kartki lub umieścić gumę na macie antypoślizgowej np.: takiej do szuflady;
* pamiętaj że krawędzie stemplujące, aby były stabilne, powinny odchylać się od powierzchni stempla do bazy, w której stempel jest wycięty;
* jeśli guma jest zbyt miękka możesz ją ochłodzić w lodówce aby była bardziej jędrna – w miękkiej łatwiej wycinać, ale też i ostrze narzędzi głębiej wchodzi;
* zanim zaczniesz wycinać napis czy litery warto jest sprawdzić ich poprawność w odbiciu lustrzanym używając do tego lusterka;
– niektórym osobom sprawia trudność wycinanie liter – nasz mózg ma wpisany obraz liter, aby go oszukać możemy położyć bazę z wzorem “do góry nogami”;
* większe kawałki odciętej gumy zachowaj na mniejsze projekty;
* przy pracy z dużą ilością detali możesz blok gumy wygiąć na butelce, po ułożeniu na płaskiej powierzchni guma powróci do pierwotnego kształtu;
* jeśli używasz cienkiego bloku gumy, to aby odbijać stemple możesz dla wygody przykleić gotowy stempel do jakiegoś nośnika;

Stemple wykonane w ten sposób mogą być używane do wszelkiego rodzaju prac plastyczno-kreatywnych np.: zdobienia: tkanin czy papieru pakowego, prac scrapbookingowych i bullet journali itp.

Udanej zabawy życzę!

Leave a Reply

Witryna wykorzystuje Akismet, aby ograniczyć spam. Dowiedz się więcej jak przetwarzane są dane komentarzy.